cholesterolverlagende, nuchter,HDL, LDL,  cardio-vasculaire risico, lipidenprofiel, diabetes mellitus,triglyceride

Nuchter prikken niet meer nodig

Wat in de praktijk al wel een tijd duidelijk was is nu ook evidence based vastgesteld: nuchter prikken is niet nodig bij de jaarcontroles bij mensen met T2DM. Deze mensen worden, zo blijkt uit recent onderzoek, onnodig en vaak voor langere tijd nuchter gehouden terwijl dit vrijwel geen effect heeft op de routine laboratoriumuitslagen.
 
Voor het in kaart brengen van het cardio-vasculaire risico en het vervolgen van cholesterolverlagende therapieën wordt veelal gebruik gemaakt van de LDL-cholesterol concentratie, berekend volgens de Friedewald formule. Traditioneel ging men er vanuit dat de triglycerideconcentratie van de chylomicronen, die na een maaltijd kortdurend in de circulatie voorkomen, de analyses verstoorden en berekening onmogelijk maakten. Om dat te voorkomen werd nuchter prikken in de routine diagnostiek van het vetmetabolisme noodzakelijk geacht.
 
Uit grote internationale trials (maar ook door gebruik van de wat recenter ingevoerde directe cholesterol bepaling), is gebleken dat de waarden voor en na een standaard ontbijt vergelijkbaar zijn (zie tabel).
Delta-max 1 en 6 uur na gebruikelijk ontbijt (maaltijd) in mmol/L nuchter
 
Delta-max 1 en 6 uur na gebruikelijk ontbijt (maaltijd) in mmol/L nuchter
Nuchter versus niet nuchter
    TG       Tchol       LDL  chol    ​HDL chol
    ​0,3      -0,2          ​-0,2             ​=
 
In navolging van Amerikaanse richtlijnen (American Heart Association) is er nu ook een Europese consensus van de European Atherosclerosis Society en de European Federation of Clinical Chemistry and Laboratory Medicine. ((Eur Heart J 2016;37:1944-58, Clin Chem. 2016 Jul;62(7):930-46
 
Nuchtere bloedafnames zijn niet nodig voor de routinematige bepaling van het lipidenprofiel
 
Indien de triglyceride concentratie groter is dan 5.0 mmol/L is herhaling van de analyses in een nuchter afgenomen monster te overwegen. (waarden > 5 mmol/L worden als afwijkend gemarkeerd).
Levensbedreigende of extreem hoge concentraties van de triglyceriden zijn een indicatie voor verwijzing naar de internist.
Met ingang van 1 maart 2017 hoeven mensen met T2DM dus niet meer routinematig nuchter te worden geprikt. (dit wordt met name van kracht bij het vervolgen van diabetes en de controles in het kader van vaat risico management).
 
De enige uitzondering op de nieuwe regel betreft de nuchtere glucose meting voor de diagnostiek van diabetes mellitus. Voor deze uitzondering moet de patiënt zich nuchter melden voor de bloedafname. Indien een thuisafname is geïndiceerd, dient u (onder vermelding van deze indicatie), een nuchtere bloedafname op de gebruikelijke wijze aan te vragen.
Voor achtergrond informatie verwijzen wij u graag naar de geciteerde literatuur maar u kunt ons ook altijd benaderen.
 
 

Geef een reactie

Plain text

  • Geen HTML toegestaan.
  • E-mail- en internetadressen worden automatisch aanklikbaar.
  • Regels en alinea's worden automatisch gesplitst.
CAPTCHA
Voer de CAPTCHA in om aan te tonen dat dit geen geautomatiseerde actie is.