Iemand instellen op medicatie is soms een hele puzzel

Corry de Jong is verpleegkundig specialist op de afdeling cardiologie van het Tergooi MC: een functie waarin ze onder andere samenwerkt met de cardioloog. Ondanks de toenemende wachtlijsten maakt ze graag tijd om iedere patiënt zo goed mogelijk bij te staan in het leren omgaan met een hartziekte.

“Als 4-jarig meisje wist ik al dat ik verpleegkundige wilde worden”, vertelt Corry. “Toen ik uiteindelijk rond mijn 21^e aan het werk ging als verpleegkundige in een ziekenhuis, was ik van begin af aan geïnteresseerd in cardiologie. Zonder hart kun je niet leven, dat maakt het een boeiend orgaan. Het heeft ook zoveel verschillende facetten, zoals de doorbloeding van het hart, de geleiding en het hartritme. Tot slot zijn mensen die geconfronteerd worden met hartfalen of een hartinfarct heel kwetsbaar en dus is het belangrijk dat ze goede begeleiding krijgen in het leren omgaan met de hartziekte, en hoe zorg ik goed voor mijn hart. Ook dat sprak me aan.”

Ze deed na haar HBO-V opleiding daarom uiteindelijk nog de specialisatie CCU (Cardiac Care Unit). “Vanuit de hartbewaking ben ik door een cardioloog benaderd om een preventie poli op te zetten in het OLVG”, zegt Corry. “Daarvoor moest ik eerst de opleiding tot verpleegkundig specialist volgen. Inmiddels werk ik zo’n vijftien jaar in die functie – overigens niet te verwarren met de specialistisch verpleegkundige.”

Het verschil zit ‘m in de bevoegdheden: een gespecialiseerd verpleegkundige blijft binnen het verpleegkundig domein, terwijl een verpleegkundig specialist zelfstandig medisch mag handelen. Corry legt uit: “Een patiënt wordt meestal doorverwezen vanuit de huisarts met een klacht, zoals pijn op de borst, hartkloppingen of kortademigheid. Je komt dan eerst bij de cardioloog terecht, die onderzoek doet en een diagnose stelt. Daarna vindt er in principe een behandeling plaats en daar kom ik als verpleegkundig specialist in beeld. Ik mag ­geen dotterbehandelingen doen, maar wel bijvoorbeeld medicatie voorschrijven en – mocht dat nodig zijn – verder onderzoek instellen. We nemen dus een deel van de behandeling van de cardioloog over.”

Hecht team

Ze vindt het fijn om in een middelgroot streek- en opleidingsziekenhuis als Tergooi te werken, zegt Corry. “We hebben een klein maar hecht team, dat nauw met elkaar samenwerkt en echt op elkaar kan vertrouwen. Het overleg met de cardiologen is laagdrempelig. Ik ben ervan overtuigd dat dat uiteindelijk ook de kwaliteit van de zorg beter maakt.”

Tergooi heeft gespecialiseerde poliklinieken voor hartproblemen: een Post Interventie Polikliniek voor patiënten na een hartinfarct of hartoperatie, een Hartfalenpoli voor begeleiding en behandeling bij hartfalen, een Atriumfibrilleren Polikliniek voor atrium- boezemfibrilleren en sinds kort een coronaire microvasculaire dysfunctie (CMD) poli. “Hoewel er meer ziekenhuizen zijn die het op die manier doen, zijn we continu in ontwikkeling en kijken we steeds hoe we de kwaliteit van de behandeling nog verder kunnen verbeteren”, zegt Corry.

Al zorgt dit ook weer voor extra uitdagingen: “Doordat de behandelingen wereldwijd steeds beter worden, leven hartpatiënten gemiddeld langer en zijn er dus ook steeds meer mensen die op de poli behandeld moeten worden. Toch is mijn doel om iedereen zo goed mogelijk persoonlijk te begeleiden en te behandelen, en gelukkig hebben wij tijd om persoonsgerichte zorg te bieden. Er zijn natuurlijk best veel dingen die op je pad komen als je opeens een hartaandoening hebt, mensen hebben vragen over medicatie, leefstijl, willen weten of en wanneer ze weer de dingen kunnen doen die ze voorheen ook deden. Met dat soort vragen kunnen ze ons altijd laagdrempelig bellen of mailen.”

Vrouwenhart

Ondanks jarenlange kennis en ervaring heeft ze nog steeds niet op iedere vraag een passend antwoord, geeft ze toe. “Ik probeer altijd zo eerlijk mogelijk te zijn over de dingen die we wel weten, maar ook over wat we nog niet weten. Er zijn immers volop ontwikkelingen binnen de cardiologie, zoals het vrouwenhart. Bij vrouwen zijn vaker de kleine bloedvaatjes aangetast en dat kunnen we helaas niet verhelpen met een dotterbehandeling of operatie, maar gelukkig wel behandelen met medicatie. Zoiets moet je goed uitleggen, vind ik.”

Het instellen van medicatie bij patiënten met hartfalen is vaak een heel gepuzzel, legt Corry uit. “Je moet de balans vinden tussen het verbeteren van de hartfunctie, de bijwerkingen die iemands lichaam kan verdragen en natuurlijk wat de patiënt zelf wil. Dat is soms een uitdaging. Mijn kracht zit ‘m denk ik in het inleven van de patiënt, in echt advies op maat geven. Daarvoor moet je de tijd nemen om iemand te leren kennen, want dan kun je diegene het beste ondersteunen. Uiteraard betrekken we daarin ook de partner en/of familie, want die zijn net zo belangrijk. In april hebben we een speciale middag georganiseerd voor onze patiënten van de hartfalen-poli en daar kregen we veel terug dat mensen het persoonlijke contact met ons team erg waarderen en dat de onderlinge prettige samenwerking van het team goed zichtbaar was.”

Draad oppakken

Het leukste aan haar werk? “Ik heb echt het gevoel dat ik mensen verder kan helpen in het leren omgaan met hun aandoening, door onder andere meer informatie te geven en de zelfredzaamheid van de patiënt te vergroten. Na een hartinfarct zijn mensen in het begin vaak onzeker over hoe ze verder moeten en dan is het geweldig om na een paar maanden of een jaar te zien dat ze de draad weer opgepakt hebben. Laatst had ik een man met hartfalen die ontzettend veel klachten had, zoals kortademigheid, misselijkheid en duizeligheid. Hij was dik in de tachtig maar nog heel erg actief; hij ging graag koffiedrinken met zijn vrienden, biljarten of uit lunchen. Al die dingen kon hij opeens niet meer. Hij bleek lastig in te stellen op de medicatie, maar na een paar maanden ‘stoeien’ lukte het me tóch. Voor hem natuurlijk fijn dat hij zijn oude leven weer kon oppakken, maar mij geeft het extra voldoening om iemand weer op de rit te krijgen. Daar doe ik het voor.”

Tekst: Marion van Es
Foto: Corry de Jong

Dit artikel verscheen eerder in het Hartbrug Magazine.