Gelukzaligheid (Ananda)

Wij mensen zijn altijd op zoek naar geluk. Wat ons doel ook is in het leven, er zit altijd de drijfveer achter om gelukkig te worden. Nou leiden vele wegen naar dat geluk, nog meer dan naar Rome, maar helaas loopt het merendeel dood. De reden daarvan is dat ons navigatiesysteem gebaseerd is op aannames en niet op de realiteit.

Vaak wordt dat geluk gedurende kortere of langere periode buiten onszelf gezocht. We zoeken het dan in de liefde, in het gezin, in een carrière, in geld of juist door het afwijzen van geld (“geld maakt toch niet gelukkig”). Meestal geeft dit wel een geluksgevoel, maar helaas slechts kortstondig, waarna de zoektocht naar het blijvende geluk heropend wordt.

Vaak weten we niet eens waar we nou precies naar zoeken. Wat is geluk en sterker nog wat is de Gelukzaligheid waarover ik het heb in de titel. In het dagelijks leven wordt met geluk vaak het tegengestelde van pech bedoeld. Daarmee wordt het een soort gokspel. Met een beetje geluk word ik later rijk, krijg ik veel aanzien of vind ik de juiste partner waarmee ik de rest van mijn leven zielsgelukkig ben, enzovoorts. Je kent het wel.

Gelukkig zijn is dan weer iets anders, hierbij gaat het om een gevoel dat weer tegengesteld is aan ongelukkig zijn. Hier heb je het gevoel dat het leven meezit en dat je er goed mee om kunt gaan. Zowel “geluk” als “gelukkig zijn” zijn afhankelijk van hun tegenstelling, zo lang ze gebaseerd zijn op de wereld om ons heen. Ze zijn relatief en een uiting van dualiteit.

Als blijkt dat dat toch niet het blijvende geluk is, kan het zomaar gebeuren dat we bij onszelf of bij een leraar te rade gaan en het advies krijgen om het geluk in onszelf te zoeken. Als we dan bij een non-dualistische leer uitkomen, zoals Advaita Vedanta, dan word je bewust van het feit dat Gelukzaligheid bij je hoort, dat je iets zoekt dat je feitelijk al bent. Je bent dat alleen “vergeten”. Je bent Sat Chit Ananda, oftewel Zijn, Bewustzijn, Gelukzaligheid. En, aangezien het hier om non-dualisme gaat, slaan die termen op één en hetzelfde, namelijk oneindig Bewustzijn.

Overigens is de betekenis van Gelukzaligheid niet hetzelfde als extase. In tegendeel! Aangezien Oneindig Bewustzijn non-duaal is, kent het ook geen emoties. Het kent zelfs geen ervaringen. Deze duiden namelijk op dualiteit. Maar goed, we denken in een dualistische wereld te leven en ik kan mij hier alleen uiten in taal, zodat ik toch zal proberen te beschrijven wat met Ananda bedoeld wordt. Het gaat om alles omvattende vrede die ontstaat als er volledige acceptatie is van al-dat-is en er geen wensen zijn.

Naar het schijnt kent iedereen dit als een korte ervaring, als een glimp van oneindig bewustzijn, als een tipje van de sluier wordt opgelicht. Er wordt zelfs gezegd dat het geluk, dat wij kortdurend ervaren als we iets bereikt hebben, een herinnering is aan dat wat wij werkelijk zijn.

Het advies is om niet meer te zoeken, maar je te realiseren dat je het al bent!

HARTEgroet,
Jan Chin

Dit artikel verscheen eerder in het Hartbrug Magazine.