Beloon zorgverlener die investeert in mondige patiënt
De rol van de Nederlandse patiënt verandert snel; door gebruik van digitale media is hij mondiger dan ooit. Daar kleven voor– en nadelen aan.
En, zoals bij elke verandering, zijn er in dit maatschappelijk debat felle voor- en tegenstanders.
Rachel Gerads, economisch psychologe en informatiemanager, heeft voor de Raad voor Volksgezondheid & Zorg (RVZ) en het Nationaal ICT Instituut in de Zorg (Nictiz) een onderzoek uitgevoerd naar deze verandering. Gerads belangrijkste conclusie is dat er een groep patiënten is die graag meer regie over hun zorg wil en kan nemen, maar dat enkele aspecten van het zorgsysteem dit belemmeren. En dat is nadelig, omdat er geen enkele mogelijkheid of kans om de kosten van de gezondheidzorg in Nederland ook in de toekomst houdbaar te houden, op dit moment moet worden uitgesloten.
De zorgverlener moet in zijn dienstverlening ondersteuning geven aan het zelfmanagement van de patiënt. De huidige financieringsstructuur in de zorg biedt daar weinig ruimte voor. Om die reden doet Rachel Gerads aanbevelingen aan beleidsmakers, opleidinginstituten, zorgverzekeraars en bestuurders van zorginstellingen: 
• Beloon zorgverleners die nu al investeren in de patiënt om hem te begeleiden bij het nemen van regie. Flexibiliseer bijvoorbeeld de tijd per consult. De DBC-structuur houdt bij de beloning hier geen rekening mee. Zorgverzekeraars hebben hier een taak.
• Formuleer duidelijke afspraken over verantwoordelijkheden van de zorgverlener en de patiënt bij het verleggen van de regie naar de patiënt. Hier ligt een taak van beleidsmakers. Ook jurisprudentie helpt hierbij.
• Stimuleer het gebruik van ICT, health 2.0, het elektronisch patiënten dossier (EPD) en persoonlijke gezondheidsdossier (PGD) door zorgverleners. Het is de taak van het bestuur van zorginstellingen om te zorgen dat deze werkwijze onderdeel wordt van de strategie en ook daadwerkelijk in de praktijk wordt gebracht.
• Ondersteun het verder ontwikkelen van coachende vaardigheden van zorgverleners. Investeer in het nieuwe patiëntbeeld en patiëntbenadering bij zorgverleners. Hier ligt een taak voor de opleidingsinstituten.
Gert-Jan van Boven, arts en directeur van Nictiz: ‘Coachen betekent dat de zorgverlener een patiënt soms moet loslaten en moet accepteren dat hij of zij een eigen, afwijkende keuze maakt. Dat is niet altijd makkelijk. Deze verandering gaat niet over ICT, het gaat over mensen, over samenwerken en het vermogen om open te staan voor veranderingen.’
Pieter Vos, psycholoog en algemeen secretaris van RVZ: ‘We hopen dat de aanbevelingen die in het rapport staan hun weg vinden en kunnen bijdragen aan de grote verandering die nu al begonnen is; van ‘ziekte en zorg’ naar ‘gezondheid en gedrag’. Maar laten we niet vergeten dat een zorgverlener zich altijd verantwoordelijk blijft voelen voor de patiënt, in welk tijdperk we ook leven!’
Het volledige rapport kunt u hier downloaden.
Hartpatienten nieuwsoverzicht
-
Huisarts komt met tegeneis in proces RIVM/Coutinho
Capelle aan de IJssel - Huisarts Hans van der Linde dagvaardt vandaag bij de rechtbank van Middelburg de minister van VWS Edith Schippers
Lees verder -
Gevonden: genen die bloeddruk verhogen!
LONDEN – Het mechanisme achter het ontstaan van hoge bloeddruk bij de mens wordt door wetenschappers inmiddels iets beter begrepen.
Lees verder -
Een visje per week doet ‘t!
WAGENINGEN - Mensen die één portie vis per week eten, hebben de helft minder risico op een dodelijke hartziekte dan mensen die minder dan één keer per maand vis eten.
Dat stelt de Nederlandse onderzoekster Janette de Goede. Dezer dagen promoveerde zij op haar studie naar het mogelijke verband tussen omega-3-vetzuren uit vis en plantaardige bronnen, én het risico op hartinfarcten en beroertes. Zij deed dit aan de Universiteit van Wageningen.
Veel vis en visvetzuren eten, kan het risico om te overlijden aan hart- en vaatziekten halveren. De resultaten van haar studie sluiten aan bij eerder wetenschappelijk onderzoek, waaruit blijkt dat visvetzuren vooral beschermen tegen ernstige hartritmestoornissen, aldus meldt het Voedingscentrum in Den Haag. Die ritmeproblemen spelen regelmatig een rol bij een dodelijk hartinfarct.
,,Het lijkt erop dat een kleine hoeveelheid vis(vetzuren) in de voeding al gezondheidswinst kan opleveren. Denk aan één portie per week”, zegt ir. De Goede. In Nederland wordt relatief weinig vis gegeten. Voor de meeste Nederlanders is het al lastig om één keer per week vis op het menu te zetten.
Omega-3-vetzuren komen niet alleen voor in vis, maar ook in plantaardige producten, zoals oliën (onder andere lijnzaadolie en sojaolie) en walnoten. Deze plantaardige variant heet alfa-linoleenzuur en kan mogelijk beschermen tegen beroerte, zo blijkt uit het onderzoek. Dit is het eerste onderzoek naar de inname van alfa-linoleenzuur en het risico op beroerte, dus harde conclusies kunnen er nog niet uit worden getrokken.
Het onderzoek van De Goede is gebaseerd op een vragenlijst naar het eetpatroon van ruim 20.000 volwassenen uit Amsterdam, Doetinchem en Maastricht en een registratie van het aantal gevallen van hart- en vaatziekten onder hen, gedurende tien jaar.
-
’Bloeddrukpil ’s avonds innemen is beter’
VIGO (Spanje) – Patiënten die geneesmiddelen gebruiken vanwege een chronische ziekte of aandoening, nemen die middelen dikwijls in op vaste tijdstippen. Dit vanwege een noodzakelijke, regelmatige toevoeging van de werkzame stof aan de bloedspiegel.
Maar volgens Spaanse onderzoekers hebben ook medicijnen, in zekere zin, zo hun duidelijke voorkeur voor een vast dagdeel. Ze werken gewoon beter onder bepaalde omstandigheden.Neem nu bijvoorbeeld medicatie tegen hoge bloeddruk (hypertensie). Wie een dergelijk medicament ’s avonds slikt, in plaats van in de ochtenduren, loopt volgens de Spanjaarden aanzienlijk minder kans om uiteindelijk te overlijden aan een hartinfarct, een beroerte of aan algeheel hartfalen.
Bij gezonde mensen dipt ’s nachts de bloeddruk met 10 procent tot 20 procent. ’Non-dippers’, dus mensen bij wie de bloeddruk tijdens de nacht niet is zoals hij zou moeten zijn, zijn dan ook kwetsbaarder voor ’cardiovasculaire gebeurtenissen’, zoals een hartaanval of een beroerte, zo zeggen de onderzoekers. Bovendien heeft een aantal mensen vrij kort na het innemen van de bloeddrukverlagende geneesmiddelen last van wat vermoeidheid of futloosheid, soms zijn zij wat draaierig. Dat effect is er voor wie de middelen in de morgen inneemt. Wie ze ’s avonds slikt ligt tegen dan al in bed.
Al langer is bekend dat de uitwerking op de bloeddruk afhangt van het moment waarop de geneesmiddelen worden ingenomen. Maar deze nieuwe Spaanse studie, waaraan door de Universiteit van Vigo ruim vijf jaar is gewerkt, is de eerste in zijn soort die duidelijk maakt dat inname in de avonduren zelfs zeer gunstige gevolgen kan hebben voor de gezondheid van de gebruiker.
De resultaten van de studie kunnen worden toegevoegd aan het groeiende bewijs dat het afstemmen van timing en dosering op de biologische ritmes van het lichaam tot een betere werking met minder ongewenste neveneffecten leidt.
De Spaanse onderzoeksgroep volgde ruim 2150 personen met een chronische nieraantasting en een verhoogde bloeddruk. De helft van hen nam de bloeddrukverlagende geneesmiddelen tegen de tijd dat zij aanstalten maakten om naar bed te gaan. De andere ’s groep deed dat ’s morgens, direct na het opstaan of tijdens het nuttigen van het ontbijt. ,,Na 5 jaar en vier maanden studie bleek de bloeddruk beter onder controle te zijn in de groep gebruikers die hun bloeddrukpillen vóór het naar bed gaan innam.
,,In deze specifieke groep werden uiteindelijk veel minder (70 procent) hartinfarcten, beroertes, hartfalen en sterfgevallen door hart- en vaataandoeningen gemeten,” zegt onderzoeker Ramón C. Hermida, directeur van de laboratoria voor biotechnologie en chronobiologie laboratoria van de Universiteit van Vigo. Hij spreekt van ,,een grote winst die niets kost, alleen maar het verleggen vergt van het moment van inname.” -
Hartproblemen bij overlevers
Een op de acht overlevenden van kinderkanker die bestraald zijn én behandeld werden met anthracyclines, heeft dertig jaar later een ernstige
Lees verder