Huisarts komt met tegeneis in proces RIVM/Coutinho

VIGO (Spanje) – Patiënten die geneesmiddelen gebruiken vanwege een chronische ziekte of aandoening, nemen die middelen dikwijls in op vaste tijdstippen. Dit vanwege een noodzakelijke, regelmatige toevoeging van de werkzame stof aan de bloedspiegel.

Maar volgens Spaanse onderzoekers hebben ook medicijnen, in zekere zin, zo hun duidelijke voorkeur voor een vast dagdeel. Ze werken gewoon beter onder bepaalde omstandigheden.

Neem nu bijvoorbeeld medicatie tegen hoge bloeddruk (hypertensie). Wie een dergelijk medicament ’s avonds slikt, in plaats van in de ochtenduren, loopt volgens de Spanjaarden aanzienlijk minder kans om uiteindelijk te overlijden aan een hartinfarct, een beroerte of aan algeheel hartfalen.

Bij gezonde mensen dipt ’s nachts de bloeddruk met 10 procent tot 20 procent. ’Non-dippers’, dus mensen bij wie de bloeddruk tijdens de nacht niet is zoals hij zou moeten zijn, zijn dan ook kwetsbaarder voor ’cardiovasculaire gebeurtenissen’, zoals een hartaanval of een beroerte, zo zeggen de onderzoekers. Bovendien heeft een aantal mensen vrij kort na het innemen van de bloeddrukverlagende geneesmiddelen last van wat vermoeidheid of futloosheid, soms zijn zij wat draaierig. Dat effect is er voor wie de middelen in de morgen inneemt. Wie ze ’s avonds slikt ligt tegen dan al in bed.

Al langer is bekend dat de uitwerking op de bloeddruk afhangt van het moment waarop de geneesmiddelen worden ingenomen. Maar deze nieuwe Spaanse studie, waaraan door de Universiteit van Vigo ruim vijf jaar is gewerkt, is de eerste in zijn soort die duidelijk maakt dat inname in de avonduren zelfs zeer gunstige gevolgen kan hebben voor de gezondheid van de gebruiker.

De resultaten van de studie kunnen worden toegevoegd aan het groeiende bewijs dat het afstemmen van timing en dosering op de biologische ritmes van het lichaam tot een betere werking met minder ongewenste neveneffecten leidt.

De Spaanse onderzoeksgroep volgde ruim 2150 personen met een chronische nieraantasting en een verhoogde bloeddruk. De helft van hen nam de bloeddrukverlagende geneesmiddelen tegen de tijd dat zij aanstalten maakten om naar bed te gaan. De andere ’s groep deed dat ’s morgens, direct na het opstaan of tijdens het nuttigen van het ontbijt. ,,Na 5 jaar en vier maanden studie bleek de bloeddruk beter onder controle te zijn in de groep gebruikers die hun bloeddrukpillen vóór het naar bed gaan innam.

,,In deze specifieke groep werden  uiteindelijk veel minder (70 procent) hartinfarcten, beroertes, hartfalen en sterfgevallen door hart- en vaataandoeningen gemeten,” zegt onderzoeker Ramón C. Hermida, directeur van de laboratoria voor biotechnologie en chronobiologie laboratoria van de Universiteit van Vigo. Hij spreekt van ,,een grote winst die niets kost, alleen maar het verleggen vergt van het moment van inname.”