Klein probleem met grote gevolgen: duizenden hartinfarcten

woensdag, 10 maart 2010 16:04 CALIFORNIË (VS) - Kleine variaties in het erfelijk materiaal (het DNA) zijn verantwoordelijk voor duizenden hartinfarcten in ons land. Dat meldt NRC-Handelsblad op basis van gepubliceerde gegevens in het wetenschapstijdschrift Nature.
Dna materiaal is verantwoordelijk voor duizenden hartinfarctenOmgerekend gaat het jaarlijks om het indrukwekkende aantal van drieduizend tot negenduizend hartaanvallen. Ofwel 10 tot 30 procent van het totaal aan ’hartongelukken’ in Nederland. Het onderzoek werd gedaan door een groep Amerikaanse wetenschappers van de Lawrence Berkeley National Laboratory in Californië.

Ofschoon een immens effect, gaat het om een minuscuul klein gebiedje waar dit ernstige probleem ontstaat: op chromosoom-9. Volgens de onderzoekers, die dit razend ingewikkelde raadsel ontrafelden, was het lange tijd volkomen onduidelijk hoe ,,DNA-varianten op chromosoom-9” hartaanvallen konden veroorzaakten, ,,terwijl in dit stukje risicogebied helemaal geen genen liggen”.

Buitengewoon ingewikkeld was de weg die de Lawrence Berkeley-onderzoekers volgens de NRC volgden: ,,In experimenten met muizen, waaruit het overeenkomstige DNA-fragment werd verwijderd, is nu aangetoond dat twee genen (met de coderingen Cdkn2a en Cdkn2b, die wat verderop op chromosoom 9 liggen) veel minder actief zijn als het fragment ontbreekt. Vooral in hartweefsel; want daar lezen die genen maar liefst tienmaal minder eiwit af.”

[ Dat kan het risico op een hartaanval vergroten ]


Ofwel: door het niet aanwezig zijn van dat gen-fragmentje is sprake van een toestand waarbij de levensduur van bloedvatcellen vermindert. ,,Dat kan het risico op een hartaanval vergroten”, stellen de onderzoekers in het blad Nature Genetics. De muizen waar het genloze stuk DNA uit was gehaald, kregen geen hartziekten als ze op gewoon muizenvoer groeiden. Wel kregen de fragmentloze muizen sneller kanker. Ook werden ze dikker bij onbeperkt voedselaanbod.

Alles werd anders als de dieren een ’hamburgerdieet’ kregen, rijk aan vet en cholesterol. Dat is het dieet dat – in combinatie met roken en verminderde lichaamsbeweging – na de Tweede Wereldoorlog onder de westerlingen een epidemie van hartziekten veroorzaakte. Curieus genoeg bleven de typische voorbodes van hartaanvallen (hoog cholesterolgehalte, aderverkalking) uit, maar de fragmentloze muizen stierven wel eerder aan hartziekten.
De bekende risicofactoren voor hartziekten bij de mens (hoge bloeddruk, hoog cholesterolgehalte stil zitten) verklaren slechts een deel van alle hartziekten.  

Hartpatienten nieuwsoverzicht

  • Huisarts komt met tegeneis in proces RIVM/Coutinho

    Capelle aan de IJssel - Huisarts Hans van der Linde dagvaardt vandaag bij de rechtbank van Middelburg de minister van VWS Edith Schippers

    Lees verder
  • Gevonden: genen die bloeddruk verhogen!

    LONDEN – Het mechanisme achter het ontstaan van hoge bloeddruk bij de mens wordt door wetenschappers inmiddels iets beter begrepen.

    Lees verder
  • Een visje per week doet ‘t!

    WAGENINGEN - Mensen die één portie vis per week eten, hebben de helft minder risico op een dodelijke hartziekte dan mensen die minder dan één keer per maand vis eten.

    Dat stelt de Nederlandse onderzoekster Janette de Goede. Dezer dagen promoveerde zij op haar studie naar het mogelijke verband tussen omega-3-vetzuren uit vis en plantaardige bronnen, én het risico op hartinfarcten en beroertes. Zij deed dit aan de Universiteit van Wageningen.

    Veel vis en visvetzuren eten, kan het risico om te overlijden aan hart- en vaatziekten halveren. De resultaten van haar studie sluiten aan bij eerder wetenschappelijk onderzoek, waaruit blijkt dat visvetzuren vooral beschermen tegen ernstige hartritmestoornissen, aldus meldt het Voedingscentrum in Den Haag. Die ritmeproblemen spelen regelmatig een rol bij een dodelijk hartinfarct.

    ,,Het lijkt erop dat een kleine hoeveelheid vis(vetzuren) in de voeding al gezondheidswinst kan opleveren. Denk aan één portie per week”, zegt ir. De Goede. In Nederland wordt relatief weinig vis gegeten. Voor de meeste Nederlanders is het al lastig om één keer per week vis op het menu te zetten.  

    Omega-3-vetzuren komen niet alleen voor in vis, maar ook in plantaardige producten, zoals oliën (onder andere lijnzaadolie en sojaolie) en walnoten. Deze plantaardige variant heet alfa-linoleenzuur en kan mogelijk beschermen tegen beroerte, zo blijkt uit het onderzoek. Dit is het eerste onderzoek naar de inname van alfa-linoleenzuur en het risico op beroerte, dus harde conclusies kunnen er nog niet uit worden getrokken.

    Het onderzoek van De Goede is gebaseerd op een vragenlijst naar het eetpatroon van ruim 20.000 volwassenen uit Amsterdam, Doetinchem en Maastricht en een registratie van het aantal gevallen van hart- en vaatziekten onder hen, gedurende tien jaar.
  • ’Bloeddrukpil ’s avonds innemen is beter’

    VIGO (Spanje) – Patiënten die geneesmiddelen gebruiken vanwege een chronische ziekte of aandoening, nemen die middelen dikwijls in op vaste tijdstippen. Dit vanwege een noodzakelijke, regelmatige toevoeging van de werkzame stof aan de bloedspiegel.


    Maar volgens Spaanse onderzoekers hebben ook medicijnen, in zekere zin, zo hun duidelijke voorkeur voor een vast dagdeel. Ze werken gewoon beter onder bepaalde omstandigheden.

    Neem nu bijvoorbeeld medicatie tegen hoge bloeddruk (hypertensie). Wie een dergelijk medicament ’s avonds slikt, in plaats van in de ochtenduren, loopt volgens de Spanjaarden aanzienlijk minder kans om uiteindelijk te overlijden aan een hartinfarct, een beroerte of aan algeheel hartfalen.

    Bij gezonde mensen dipt ’s nachts de bloeddruk met 10 procent tot 20 procent. ’Non-dippers’, dus mensen bij wie de bloeddruk tijdens de nacht niet is zoals hij zou moeten zijn, zijn dan ook kwetsbaarder voor ’cardiovasculaire gebeurtenissen’, zoals een hartaanval of een beroerte, zo zeggen de onderzoekers. Bovendien heeft een aantal mensen vrij kort na het innemen van de bloeddrukverlagende geneesmiddelen last van wat vermoeidheid of futloosheid, soms zijn zij wat draaierig. Dat effect is er voor wie de middelen in de morgen inneemt. Wie ze ’s avonds slikt ligt tegen dan al in bed.

    Al langer is bekend dat de uitwerking op de bloeddruk afhangt van het moment waarop de geneesmiddelen worden ingenomen. Maar deze nieuwe Spaanse studie, waaraan door de Universiteit van Vigo ruim vijf jaar is gewerkt, is de eerste in zijn soort die duidelijk maakt dat inname in de avonduren zelfs zeer gunstige gevolgen kan hebben voor de gezondheid van de gebruiker.

    De resultaten van de studie kunnen worden toegevoegd aan het groeiende bewijs dat het afstemmen van timing en dosering op de biologische ritmes van het lichaam tot een betere werking met minder ongewenste neveneffecten leidt.

    De Spaanse onderzoeksgroep volgde ruim 2150 personen met een chronische nieraantasting en een verhoogde bloeddruk. De helft van hen nam de bloeddrukverlagende geneesmiddelen tegen de tijd dat zij aanstalten maakten om naar bed te gaan. De andere ’s groep deed dat ’s morgens, direct na het opstaan of tijdens het nuttigen van het ontbijt. ,,Na 5 jaar en vier maanden studie bleek de bloeddruk beter onder controle te zijn in de groep gebruikers die hun bloeddrukpillen vóór het naar bed gaan innam.

    ,,In deze specifieke groep werden  uiteindelijk veel minder (70 procent) hartinfarcten, beroertes, hartfalen en sterfgevallen door hart- en vaataandoeningen gemeten,” zegt onderzoeker Ramón C. Hermida, directeur van de laboratoria voor biotechnologie en chronobiologie laboratoria van de Universiteit van Vigo. Hij spreekt van ,,een grote winst die niets kost, alleen maar het verleggen vergt van het moment van inname.”

  • Hartproblemen bij overlevers

    Een op de acht overlevenden van kinderkanker die bestraald zijn én behandeld werden met anthracyclines, heeft dertig jaar later een ernstige

    Lees verder
<< < 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11  > >>