In januari zullen meer dan één miljoen Nederlanders merken dat hun cholesterolverlager niet langer zomaar wordt vergoed. Het gaat om de dure patentgeneesmiddelen Lipitor, Crestor, Lescol en Ezetrol. Deze middelen zullen alleen nog vergoed worden als de behandelend arts schriftelijk verklaart dat de patiënt volgens de geldende behandelrichtlijnen is aangewezen op deze middelen.

De nieuwe maatregel zal in het nieuwe jaar ongetwijfeld leiden tot veel gemopper over administratieve rompslomp. Als huisarts ben ik niet blij met deze papierwinkel. Maar wat zijn de feiten achter deze maatregel?

We beschikken over cholesterolverlagers die al veel langer op de markt zijn dan deze nieuwe, dure middelen. Dat zijn de vertrouwde middelen simvastatine en pravastatine. Daarmee is een schat aan ervaring opgedaan en alleen van deze geneesmiddelen weten wij dat ze veilig en effectief zijn uit lange-termijn-onderzoeken. Dat geldt veel minder voor die nieuwe gepatenteerde middelen. Die zijn op de markt gebracht door fabrikanten die ook een aandeel in de miljardenmarkt van cholesterolverlagers wilden hebben. Er werd dus wat gemorreld aan de scheikundige structuur van simvastatine en pravastatine, en zie daar, zo ontstonden hun broertjes en zusjes, die op de geneesmiddelenmarkt gingen strijden om de gunst van de voorschrijvende dokter. We noemen die varianten de zogenaamde me-too-preparaten. Me-too, oftewel ik-ook een stukje van de markt. Uw gezondheid is er niet mee gediend. Iedere nieuwe variant levert risico’s op, want kleine veranderingen in een geneesmiddel kunnen levensgevaarlijk zijn. Eén van die varianten Lipobay maakte veel slachtoffers en dat werd pas ontdekt toen miljoenen mensen het middel al slikten.

Ook de vier nieuwe cholesterolverlagers werden binnen de kortste keren met hulp van veel reclame massaal door dokters voorgeschreven. Het merendeel van deze middelen is op de lange termijn nog steeds niet bewezen effectief en niet bewezen veilig. De onderzoeksresultaten die wel voorhanden zijn, laten zien dat deze middelen in geen enkel opzicht beter zijn. Ze zijn wel meer dan tien maal zo duur als het vertrouwde simvastatine en pravastatine en de Nederlandse gemeenschap gooit op die manier tenminste 250 miljoen euro per jaar over de balk.

Fabrikanten leveren hun patentgeneesmiddelen tegen 1 procent van de normale prijs aan ziekenhuizen, waardoor zowel in ziekenhuizen als op poliklinieken overwegend deze dure middelen worden voorgeschreven. Het gebruik daarvan wordt thuis voortgezet. Als u vanwege een gebroken been met simvastine in het ziekenhuis belandt, komt u er vrijwel zeker met Lipitor of Crestor uit. Al jaren is bekend dat bijna alle ziekenhuizen deze grenzeloze verspilling in de hand werken om de kosten van hun medicijninkoop te drukken.
Aan deze misstanden wil de overheid nu voor het eerst een krachtig halt toeroepen.
Artsen moeten met ingang van het nieuwe jaar schriftelijk verklaren dat volgens de behandelrichtlijnen een patiënt is aangewezen op een dure cholesterolverlager. Naar schatting zal minder dan 5 procent van de huidige gebruikers daarvoor in aanmerking komen. Meer dan 95 procent zal dus moeten overschakelen op simvastatine of pravastatine. In de meeste gevallen een verstandige beslissing.

De handelsgeest van de Nederlandse koopman ontbrak tot op heden bij de inkoop van geneesmiddelen. Komt nu de ware koopmansgeest boven? (bron: www.telegraaf.nl). Door: hartgenoten.nl.

* Hans van der Linde is huisarts in Capelle a/d Ijssel en een kritisch beschouwer van de geneesmiddelenmarkt.